تأثیر گریه و فشار چشم در هفته‌های اول بعد از بلفاروپلاستی

چه زمانی گریه یا فشار چشم می‌تواند واقعاً دردسرساز شود؟

اغلب گریه های کوتاه یا یک بار لمس اتفاقی پلک، نتیجه بلفاروپلاستی را خراب نمی کند. چیزی که معمولاً مشکل درست می کند تکرار و شدت است. یعنی گریه طولانی همراه با جمع کردن پلک ها و صورت، یا فشار مستقیم و چندباره روی پلک، مخصوصاً در ۷ تا ۱۰ روز اول. در این بازه، رگ های ریز هنوز حساس اند و بافت ها تازه دارند به هم جوش می خورند، پس یک تحریک شدید می تواند ورم را بیشتر کند، کبودی را پررنگ تر کند، و گاهی باعث شود یک طرف صورت دیرتر از طرف دیگر بخوابد. این نامتقارن شدن موقت، خیلی ها را می ترساند، اما در بیشتر موارد با کاهش التهاب، خودش اصلاح می شود.

اما یک سری موقعیت ها هست که بهتر است جدی تر برخورد کنید. اگر بعد از گریه یا فشار، احساس کردید یک چشم یا یک پلک ناگهان خیلی سفت و متورم شد، یا دردتان از حالت “کشیدگی” رفت به درد تیز و غیرعادی، یا دیدتان تغییر کرد و تار شد، این دیگر از جنس نگرانی های معمول نقاهت نیست. حتی اگر در نهایت هم چیز مهمی نباشد، ارزشش را دارد که سریع ارزیابی شوید تا خیال شما راحت شود. همین طور اگر خونریزی تازه، ترشح غیرطبیعی، یا قرمزی رو به افزایش داشتید، بهتر است منتظر نمانید.

یک نکته هم که کمتر درباره اش صحبت می شود این است که بعضی افراد بعد از عمل، به خاطر خشکی چشم یا سوزش، ناخودآگاه پلک را سفت می کنند یا زیاد پلک می زنند. این هم نوعی فشار تکراری است. شاید ظاهراً کاری انجام نمی دهید، ولی عضلات اطراف چشم مدام در حال انقباض اند. نتیجه اش این می شود که تا عصر، پلک خسته تر و پف کرده تر به نظر می رسد. اگر شما هم این حس را دارید، راه حلش “تحمل کردن” نیست، باید علت خشکی و تحریک را کنترل کرد تا نیاز به فشار و جمع کردن صورت کمتر شود.

اگر گریه کردید یا چشم را ناخواسته فشار دادید، دقیقاً چه کار کنید؟

اولین واکنش درست این است که به جای دستکاری کردن پلک، چند دقیقه به چشم فرصت بدهید آرام شود. خیلی وقت ها بعد از گریه یا یک فشار کوتاه، چیزی که شما حس می کنید “خراب شدن” نیست، فقط یک موج التهاب موقت است که با گذر زمان فروکش می کند. اگر همان لحظه مدام جلوی آینه پلک را بالا بدهید، پوست را بکشید یا بخواهید شکلش را بررسی کنید، همان فشارهای ریز باعث می شود ورم بیشتر بماند و اضطراب شما هم چند برابر شود.

اگر اشک دارید، به جای پاک کردن مستقیم روی پلک، فقط اجازه بدهید اشک پایین بیاید و با یک دستمال نرم، کناره گونه را خیلی آرام خشک کنید. تماس مستقیم با خط بخیه یا لبه پلک، مخصوصاً در هفته اول، معمولاً بدترین انتخاب است. اگر احساس سوزش یا خشکی دارید، طبق نسخه پزشک از قطره یا پماد تجویزی استفاده کنید. خیلی از “وسوسه مالیدن چشم” از همین خشکی شروع می شود، نه از یک مشکل جدی در خودِ عمل.

در ۲۴ ساعت اول بعد از این اتفاق، دو کار بیشتر از همه کمک می کند: بالا نگه داشتن سر هنگام استراحت، و کمپرس سرد طبق دستور پزشک. کمپرس سرد باید ملایم باشد و هیچ وقت با فشار روی پلک انجام نشود. هدف از سرما این است که التهاب و swelling کمتر شود، نه اینکه بافت را تحت فشار قرار بدهید. اگر از قبل به شما گفته شده کمپرس را تا چند روز اول انجام دهید، همین روال را ادامه دهید و “افراطی” نکنید.

حالا چه زمانی باید تماس بگیرید؟ اگر بعد از گریه یا فشار، یک طرف پلک خیلی سریع و غیرعادی باد کرد، یا دردتان تیز و رو به افزایش شد، یا خونریزی تازه دیدید، یا دیدتان تغییر واضح کرد، همان روز پیگیری کنید. این ها جزو علائم معمول کبودی و ورم طبیعی نیستند و بهتر است بررسی شوند. اما اگر فقط احساس می کنید کمی پف بیشتر شده یا کبودی پررنگ تر است، معمولاً با مراقبت درست در چند روز آینده رو به بهبود می رود.

چطور کاری کنیم کمتر گریه مان بگیرد و کمتر وسوسه فشار دادن چشم شویم؟

خیلی از توصیه ها بعد از بلفاروپلاستی، روی “کارهایی که نکنید” تمرکز دارد، ولی در عمل چیزی که کمک می کند این است که شرایط را طوری بچینید که اصلاً نیاز به گریه و فشار کمتر شود. چون خیلی وقت ها گریه برنامه ریزی شده نیست و فشار دادن چشم هم از روی عادت اتفاق می افتد.

اگر می دانید در چند روز اول از نظر احساسی حساس تر هستید، محرک ها را از قبل کم کنید. شب ها فیلم غمگین، بحث های پرتنش، یا حتی کارهای عقب افتاده ای که شما را عصبی می کند، دقیقاً همان چیزهایی است که در دوره نقاهت باعث هق هق و انقباض صورت می شود. برای چند روز، این تصمیم کوچک می تواند ورم و کبودی شما را کوتاه تر کند. از طرف دیگر، اگر آلرژی فصلی دارید یا سابقه خارش چشم دارید، قبل از اینکه چشم شروع به خارش کند، با پزشک درباره کنترل آلرژی صحبت کنید. خیلی از فشار دادن های ناخودآگاه، از خارش آلرژیک می آید و نه از خودِ جراحی.

خشکی چشم هم یک عامل جدی است. بعضی افراد در هفته های اول، حس شن ریزه یا سوزش دارند و همین باعث می شود مرتب پلک را سفت کنند یا بخواهند چشم را بمالند. اگر خشکی کنترل نشود، این فشارهای ریز و تکراری می تواند نقاهت را طولانی کند. در چنین حالتی، پایبند بودن به داروهای تجویزی و استفاده درست از قطره ها، خیلی مهم تر از تحمل کردن است. اگر احساس می کنید خشکی شما غیرعادی است یا بدتر می شود، بهتر است این موضوع را گزارش کنید تا درمانتان دقیق تر تنظیم شود.

نکته دیگر، خواب است. کم خوابی هم حساسیت احساسی را بالا می برد و هم ورم را بدتر می کند. اگر در خواب به پهلو می چرخید، بالش را طوری تنظیم کنید که سر بالاتر بماند و صورت روی بالش نیفتد. همین تغییر ساده، صبح های کم پف تری به شما می دهد و کمتر احساس می کنید باید چشم را ماساژ بدهید.

ورم و کبودی بعد از بلفاروپلاستی: گریه و فشار چشم چه تغییری ایجاد می‌کند؟

ورم و کبودی بعد از بلفاروپلاستی در اصل نتیجه دو چیز است: واکنش طبیعی بدن به برش و دستکاری بافت، و نشت مقدار کمی خون از رگ های خیلی ریز اطراف پلک. حالا گریه و فشار چشم این روند را از دو مسیر تشدید می کند. مسیر اول، افزایش موقت جریان خون و بالا رفتن فشار وریدی صورت است. وقتی گریه شدید می شود، عضلات صورت منقبض می شوند، تنفس تغییر می کند و گاهی فشار خون هم بالا می رود. این تغییرها ممکن است باعث شوند کبودی همان روز پررنگ تر به نظر برسد یا ورم بیشتر روی پلک بنشیند. مسیر دوم، تماس و اصطکاک است؛ یعنی همان لحظه ای که اشک می آید و شما ناخودآگاه می خواهید چشم را پاک کنید، پلک را فشار بدهید یا گوشه چشم را بکشید. همین حرکت های کوچک، مخصوصاً اگر چند بار تکرار شوند، می توانند التهاب را طولانی کنند و باعث شوند حس کشیدگی و سنگینی پلک دیرتر کم شود.

یک سوءتفاهم رایج این است که اگر بعد از گریه، پلک متورم تر شد یعنی “نتیجه جراحی خراب شد”. در بیشتر موارد، این یک برداشت احساسی است نه واقعیت پزشکی. ورم مثل یک موج بالا و پایین می شود و خیلی چیزها روی آن اثر می گذارد: کم خوابی، غذاهای شور، صحبت کردن طولانی، خم شدن، حتی حمام داغ. گریه هم یکی از همان محرک هاست. نکته مهم این است که ورم ناشی از گریه، معمولاً تدریجی کم می شود و با اقدامات ساده مثل بالا نگه داشتن سر و استفاده درست از داروها و کمپرس، کنترل می شود.

اما یک مرز مهم وجود دارد. اگر بعد از گریه یا فشار، ورم به شکل “ناگهانی و یک طرفه” زیاد شد و همراه با درد غیرعادی بود، یا پلک سفت شد و احساس کردید چشم به زور باز می شود، این دیگر فقط ورم معمول نیست و بهتر است همان روز بررسی شوید. چون در موارد نادر، خونریزی زیرپوستی یا هماتوم می تواند باعث افزایش فشار در بافت شود و این مسئله باید زود تشخیص داده شود. خوشبختانه این حالت نادر است، ولی دانستن علامت هایش باعث می شود بیخودی نترسید و در عین حال، مورد جدی را هم دست کم نگیرید.

یک نکته کاربردی هم این است که بعضی ها بعد از گریه، برای اینکه پلک “شکلش را چک کنند” مدام جلوی آینه پلک را بالا می دهند یا پوست را می کشند. این کار دقیقاً همان فشار تکراری است که نقاهت را طولانی می کند. اگر واقعاً می خواهید چیزی را بررسی کنید، فقط نگاه کنید، نه لمس. اگر نگرانی دارید، عکس با نور ثابت بگیرید و با تیم درمان به اشتراک بگذارید. این کار هم دقیق تر است، هم به پلک فشار نمی آورد.

خشکی، اشک ریزش و سوزش: وقتی چشم خودش شما را به سمت گریه و دستکاری هل می دهد

خیلی وقت ها “گریه بعد از بلفاروپلاستی” از جنس احساسات نیست، از جنس تحریک سطح چشم است. یعنی چشم می سوزد، خشک می شود، به نور حساس می شود یا اشک ریزش راه می افتد و شما ناخودآگاه فکر می کنید دارید گریه می کنید. این وضعیت در هفته های اول بعد از جراحی پلک کاملاً قابل انتظار است، چون لایه اشکی و پلک زدن هنوز مثل قبل هماهنگ نشده و بافت ها هم متورم اند. نتیجه اش این می شود که چشم یک روز خشک است و روز بعد اشک می ریزد، و همین نوسان آدم را کلافه می کند.

اینجا یک دام رایج وجود دارد: وقتی چشم می سوزد یا اشک می آید، دست می رود سمت چشم. انگار بدن می خواهد با مالیدن، مشکل را حل کند. اما درست در همین نقطه است که فشار و اصطکاک وارد می شود و ورم و التهاب بیشتر می شود، بعد دوباره سوزش هم بدتر می شود و یک چرخه آزاردهنده شکل می گیرد. شکستن این چرخه معمولاً با کنترل خشکی و تحریک ممکن است، نه با مقاومت اعصاب خردکن.

نوع تکنیک جراحی هم می تواند روی این احساس ها اثر بگذارد. مثلاً در روش ترانس‌ کونژنکتیوال که برش از داخل پلک انجام می شود، سطح خارجی پوست کمتر دستکاری می شود، اما همچنان تا مدتی ممکن است اشک ریزش، احساس جسم خارجی یا حساسیت به باد و نور را تجربه کنید. پس اگر این علائم را دارید، لزوماً نشانه “اشتباه شدن عمل” نیست، بیشتر شبیه یک واکنش طبیعی چشم به تغییرات و التهاب اطرافش است.

در چنین شرایطی، بهترین کار این است که به جای لمس کردن، طبق نسخه از قطره یا پماد استفاده کنید و اجازه دهید بافت ها آرام آرام به تعادل برگردند. اگر آلرژی دارید، یا در این فصل معمولاً چشم تان می خارد، این موضوع را جدی تر بگیرید چون آلرژی می تواند نیاز به مالیدن چشم را چند برابر کند و همان فشار تکراری، نقاهت بلفاروپلاستی را طولانی کند.

فعالیت های روزمره ای که بی سر و صدا به پلک فشار می آورند

خیلی از فشارهایی که بعد از بلفاروپلاستی مشکل ساز می شوند، از جنس “فشار مستقیم با دست” نیستند. بیشترشان از کارهای معمولی می آیند که اصلاً به چشم نمی آید. مثلاً خم شدن طولانی برای بستن بند کفش، جابه جا کردن وسایل سنگین در خانه، یا حتی چند ساعت کار پشت لپ تاپ در حالی که سرتان پایین است. این مدل فعالیت ها می تواند فشار وریدی سر و صورت را بالا ببرد و نتیجه اش این باشد که عصر همان روز، پلک ها پف کرده تر یا سنگین تر حس شوند.

کار با موبایل و خیره شدن طولانی هم یکی از همان فشارهای پنهان است. وقتی مدت زیادی به صفحه نگاه می کنید، ناخودآگاه کمتر پلک می زنید و سطح چشم خشک تر می شود. خشکی باعث سوزش می شود، سوزش باعث می شود پلک را سفت کنید یا دستتان برود سمت چشم، و دوباره همان چرخه ای که گفتیم تکرار می شود. اگر مجبورید زیاد با صفحه کار کنید، بهتر است تایم های کوتاه تر داشته باشید، نور صفحه را ملایم کنید و به چشم فرصت استراحت بدهید تا هم خشکی کمتر شود، هم فشار عضلات اطراف چشم.

حتی حمام داغ یا سونا هم می تواند ورم را تحریک کند. گرما رگ ها را بازتر می کند و در هفته های اول، این یعنی پف بیشتر. اینجا مسئله “ممنوعیت همیشگی” نیست، فقط بدن شما هنوز در فاز التهاب است و با محرک های ساده واکنش نشان می دهد. همین طور غذاهای خیلی شور یا کم خوابی، می توانند ورم صبحگاهی را بدتر کنند و باعث شوند فکر کنید مشکلی پیش آمده، در حالی که بیشتر یک واکنش موقت است.

اگر همزمان با بلفاروپلاستی، یک درمان دیگر در صورت انجام داده اید یا در آینده قصد دارید چند کار زیبایی را کنار هم برنامه ریزی کنید، بد نیست این نگاه را داشته باشید که دوره نقاهت پلک با خیلی از اقدامات دیگر در جراحی زیبایی صورت تداخل دارد. چون هر چیزی که التهاب کلی صورت را بالا ببرد یا نیاز به مراقبت های متفاوت داشته باشد، می تواند مدیریت ورم و خشکی چشم را سخت تر کند. برای همین هماهنگ بودن برنامه درمانی و زمان بندی، گاهی به اندازه خودِ تکنیک جراحی اهمیت دارد.

جمع بندی

در هفته های اول بعد از بلفاروپلاستی، گریه و فشار چشم معمولاً نتیجه عمل را خراب نمی کند، اما می تواند ورم و کبودی را بیشتر کند و مسیر ترمیم را طولانی تر کند. مشکل اصلی اغلب خودِ اشک نیست، بلکه انقباض شدید صورت، بالا رفتن فشار خون و مخصوصاً دستکاری پلک هنگام پاک کردن اشک یا مالیدن چشم است. فشار فقط فشار مستقیم با دست نیست؛ کارهایی مثل خیره شدن طولانی به صفحه، کم پلک زدن و خشک شدن چشم، زور زدن، بلند کردن اجسام سنگین، خم شدن طولانی و خوابیدن روی صورت هم می توانند به شکل پنهان ورم را تحریک کنند.

اگر یک بار گریه کردید یا ناخواسته پلک را لمس کردید، بهترین واکنش این است که از بررسی وسواس گونه جلوی آینه و لمس کردن بیشتر پرهیز کنید، سر را بالاتر نگه دارید، طبق دستور از کمپرس و داروهای تجویزی استفاده کنید و اجازه بدهید التهاب آرام شود. در عوض، اگر بعد از گریه یا فشار با ورم ناگهانی یک طرفه، درد غیرعادی، خونریزی تازه یا تغییر واضح دید روبه رو شدید، همان روز پیگیری پزشکی لازم است. با چند مراقبت ساده و کنترل خشکی و آلرژی، اغلب افراد بدون دردسر خاص از این چند هفته عبور می کنند و نتیجه نهایی هم به مرور واضح تر و طبیعی تر می شود.