تفاوت ریزش مو در زنان و مردان و علل هرکدام

ریزش مو یکی از آن مشکلاتی است که وقتی سر و کارتان به آن می افتد، ناگهان تمام حواستان را می گیرد. یک روز متوجه می شوید شانه تان پر از تار مو شده یا فرق سرتان بازتر به نظر می رسد و از خودتان می پرسید این طبیعی است یا باید نگران باشم؟ جالب است بدانید ریزش مو در زنان و ریزش مو در مردان، با اینکه هر دو در نهایت به کم پشت شدن مو ختم می شود، از نظر علت، الگو و حتی روش درمان تفاوت های زیادی با هم دارند. در این مقاله قرار است این تفاوت ها را از نگاه علمی و کاربردی بررسی کنیم.

تیم درمانی دکتر بیتا ساقی سال هاست با انواع ریزش مو در بیماران زن و مرد سر و کار دارد و می داند که یک نسخه واحد برای همه جواب نمی دهد. هر بیمار داستان هورمونی، ژنتیکی و سبک زندگی خودش را دارد و همین موضوع باعث می شود تشخیص دقیق علت، مهم تر از هر دارو یا شامپویی باشد.

چرا الگوی ریزش مو در زنان و مردان یکسان نیست؟

اگر تا به حال به سر یک مرد در حال کچلی و یک زن با موی کم پشت دقت کرده باشید، حتما متوجه شده اید که الگوی ریزش کاملا فرق می کند. در مردان معمولا خط مو از جلو یا از دو طرف شقیقه عقب می رود و در نهایت ممکن است تاجی از مو در بالای سر باقی بماند. اما در زنان قضیه فرق دارد؛ خط مو معمولا دست نخورده باقی می ماند و به جای آن، فرق سر کم کم بازتر و مو در کل ناحیه بالای سر نازک تر می شود.

دلیل اصلی این اختلاف را باید در نحوه عملکرد هورمون های آندروژن روی فولیکول مو جستجو کرد. فولیکول های مو در ناحیه جلوی سر مردان حساسیت بیشتری به این هورمون ها دارند، در حالی که در زنان این حساسیت پراکنده تر و ضعیف تر است. به همین دلیل هم هست که ریزش موی زنانه به ندرت به طاسی کامل ختم می شود.

ریزش مو در مردان: وقتی ژنتیک حرف اول را می زند

بیشتر ریزش موهای مردانه زیر عنوان کلی آلوپسی آندروژنتیک یا همان طاسی الگوی مردانه قرار می گیرند. این نوع ریزش تقریبا در نیمی از مردان بالای پنجاه سال دیده می شود و ریشه اصلی آن ترکیبی از زمینه ژنتیکی خانوادگی و حساسیت فولیکول ها به هورمون دی هیدروتستوسترون است. اگر پدر یا پدربزرگتان زود کچل شده باشند، احتمال اینکه شما هم با همین سرنوشت روبرو شوید بالاتر از حد معمول است.

نکته جالب این است که سن شروع ریزش مو در مردان می تواند خیلی زودتر از آنچه فکر می کنید باشد، گاهی حتی از اواخر دهه بیست زندگی. استرس، کم خوابی و برخی بیماری های پوست سر هم می توانند روند طبیعی ریزش را تسریع کنند. این کلینیک علاوه بر درمان ریزش مو، خدمات لیزر درمانی در پاسداران را هم برای مشکلات پوستی همراه ارائه می دهد که گاهی زمینه ساز التهاب پوست سر و تشدید ریزش مو هستند.

ریزش مو در زنان: چرا داستان پیچیده تر است؟

برخلاف مردان که علت ریزش مویشان اغلب یک مسیر مشخص ژنتیکی دارد، در زنان معمولا چند عامل همزمان دست به دست هم می دهند. همین پیچیدگی است که تشخیص را سخت تر می کند و باعث می شود خیلی از زنان سال ها بدون علت مشخص با ریزش مو دست و پنجه نرم کنند.

نوسانات هورمونی و دوره های خاص زندگی

بارداری، زایمان، یائسگی و حتی قطع یا تغییر قرص های ضدبارداری، همگی می توانند سطح استروژن و پروژسترون بدن را به هم بزنند و فولیکول های مو را وارد فاز ریزش زودرس کنند. خیلی از خانم ها دو تا سه ماه بعد از زایمان متوجه ریزش شدید مو می شوند که معمولا موقتی است. جالب است بدانید همین دوران بارداری و پس از زایمان، زمانی است که پوست شکم هم دستخوش تغییر می شود و بسیاری از مادران به دنبال درمان استرچ مارک در پاسداران هستند تا اثرات کشیدگی پوست را کمرنگ کنند.

تغییرات پوستی دوران بارداری تنها به شکم محدود نمی شود و گاهی ران و باسن را هم درگیر می کند، به همین دلیل درمان استریا در پاسداران هم یکی از خدماتی است که در کنار بحث ریزش مو، در کلینیک مورد توجه قرار می گیرد.

کمبود مواد مغذی و رژیم های نامناسب

کمبود آهن، ویتامین دی، روی و پروتئین از شایع ترین دلایل ریزش موی زنانه است، به خصوص در خانم هایی که رژیم های سخت گیرانه می گیرند یا دچار قاعدگی های سنگین هستند. بدن وقتی با کمبود مواجه می شود، اولویت را به اندام های حیاتی می دهد و مو یکی از اولین بافت هایی است که آسیب می بیند.

بیماری های تیروئید و زمینه ای

اختلال کارکرد تیروئید، چه کم کاری و چه پرکاری، مستقیم روی چرخه رشد مو تاثیر می گذارد. سندروم تخمدان پلی کیستیک هم با افزایش هورمون های مردانه در بدن زنان، می تواند الگویی شبیه به ریزش موی مردانه ایجاد کند. تغییرات هورمونی گاهی با تغییرات وزن هم همراه است و برخی بیماران برای مدیریت این تغییرات به سراغ لاغری تزریقی در پاسداران می روند که یکی دیگر از خدمات تخصصی این مجموعه است.

همین اختلالات هورمونی مثل تخمدان پلی کیستیک، گاهی با لکه های تیره یا افزایش موهای زائد روی صورت هم همراه می شوند. برای این دسته از مشکلات پوستی همراه، لیزر کیوسوییچ در پاسداران یکی از روش هایی است که در کنار برنامه درمان ریزش مو، مورد استفاده قرار می گیرد.

جدول مقایسه ریزش مو در زنان و مردان

علائم هشدار دهنده ای که نباید نادیده گرفت

بعضی نشانه ها می گویند ریزش مو دیگر طبیعی نیست و باید سریع تر به فکر چاره افتاد. مهم ترین این علائم عبارتند از:

• ریزش بیش از صد تار مو در روز به طور مداوم و طولانی مدت
• ظاهر شدن لکه های کاملا بدون مو روی پوست سر
• نازک شدن محسوس مو در یک ناحیه خاص به جای کل سر
• همراهی ریزش مو با خارش، قرمزی یا پوسته پوسته شدن پوست سر
• ریزش ناگهانی مو بعد از یک بیماری، جراحی یا استرس شدید عاطفی

اگر هر کدام از این علائم را در خودتان دیدید، بهتر است به جای امتحان کردن محصولات مختلف بدون مشورت، سراغ یک متخصص پوست و مو بروید.

چه زمانی باید به متخصص مو مراجعه کنیم؟

خیلی ها فکر می کنند ریزش مو مشکل کوچکی است که خودش درست می شود، اما گاهی همین تعلل چند سال طول می کشد و درمان را سخت تر می کند. اگر بعد از سه تا چهار ماه ریزش مستمر، متوجه بهبود نشدید یا اگر ریزش با علائم دیگری مثل تغییرات پوستی همراه شد، وقت مراجعه به پزشک متخصص رسیده است. گاهی همین معاینه ساده مشخص می کند که ریزش مو ربطی به سر ندارد و ریشه در مشکلات پوستی دیگری دارد که باید جداگانه بررسی شود.

نکته دیگری که کمتر کسی به آن توجه می کند این است که برخی بیماری های پوستی کودکان هم می توانند روی رشد موی سر تاثیر بگذارند، به همین خاطر درمان بیماری های پوستی کودکان در پاسداران هم بخشی از خدماتی است که در این کلینیک به خانواده ها ارائه می شود.

روش های تشخیص و درمان تخصصی ریزش مو

تشخیص علت ریزش مو معمولا با گرفتن شرح حال دقیق، معاینه پوست سر و در صورت نیاز آزمایش خون برای بررسی سطح آهن، ویتامین دی و هورمون های تیروئید شروع می شود. بسته به نتیجه، درمان می تواند شامل مکمل های تغذیه ای، داروهای موضعی یا خوراکی و روش های تحریک فولیکول مو باشد.

یکی از روش های موثری که این روزها برای بهبود گردش خون پوست سر و تقویت فولیکول ها استفاده می شود، لیزر عروقی اندیاگ در پاسداران است که با بهبود خون رسانی موضعی، شرایط را برای رشد مجدد مو مساعدتر می کند.

در کنار این روش ها، درمان ریزش مو در پاسداران با رویکردی ترکیبی و متناسب با علت هر بیمار انجام می شود، نه با یک نسخه یکسان برای همه.

لازم به ذکر است که این مجموعه تنها به حوزه مو محدود نیست و طیف گسترده ای از خدمات زیبایی و پوست را پوشش می دهد؛ از جمله بلفاروپلاستی در پاسداران برای اصلاح افتادگی پلک که یکی دیگر از درخواست های پرتکرار بیماران این مجموعه است.

سوالات متداول

آیا ریزش موی زنانه قابل درمان کامل است؟
در بسیاری موارد بله، به خصوص اگر علت زمینه ای مثل کمبود ویتامین یا اختلال تیروئید به موقع شناسایی و درمان شود. سرعت پاسخ به درمان در افراد مختلف فرق می کند.

چند تار مو ریختن در روز طبیعی است؟
معمولا ریزش پنجاه تا صد تار مو در روز طبیعی محسوب می شود، چون بخشی از چرخه رشد و جایگزینی مو است.

آیا استرس واقعا باعث ریزش مو می شود؟
بله، استرس شدید می تواند فولیکول های مو را زودتر از موعد وارد فاز استراحت کند و چند ماه بعد ریزش قابل توجهی ایجاد کند.

فرق ریزش مو در زنان و مردان از نظر ظاهری چیست؟
مردان بیشتر خط مو و تاج سر را از دست می دهند، در حالی که زنان معمولا نازک شدن کلی مو در فرق سر را تجربه می کنند بدون اینکه خط مو عقب برود.

آیا شامپوهای ضد ریزش به تنهایی کافی هستند؟
اگر علت ریزش هورمونی یا زمینه ای باشد، شامپو به تنهایی کافی نیست و باید علت اصلی درمان شود.

جمع بندی

ریزش مو در زنان و مردان از نظر ظاهر شاید شبیه به هم به نظر برسد، اما پشت پرده، دو داستان کاملا متفاوت در جریان است. در مردان معمولا ژنتیک و هورمون آندروژن نقش اصلی را دارند و الگوی ریزش قابل پیش بینی تر است. در زنان اما ترکیبی از هورمون، تغذیه، بیماری های زمینه ای و حتی دوره های خاص زندگی مثل بارداری و یائسگی دخیل هستند. شناخت درست علت، نیمی از راه درمان است و همین موضوع اهمیت مراجعه به متخصص را دوچندان می کند. اگر با ریزش مو دست و پنجه نرم می کنید، بهتر است به جای آزمون و خطا، از همان ابتدا مسیر درست تشخیص و درمان را انتخاب کنید.